abd haberleri canlı haber
Biyografi

Mustafa Safı̂ Efendi kimdir? Mustafa Safı̂ Efendi hayatı ve biyografisi nedir?

Gülşen-i Pend adlı Fütüvvetnâme / Nasihatnâme türünden XVIII. yüzyıl başlarında kaleme aldığı manzum eseriyle tanınmış âlim ve şairdir. Hakkındaki bilgiye yalnızca Bursalı Mehmed Tahir’in Ahlak Kitaplarımız ile kendisinin tek eseri Gülşen-i Pend’deki sınırlı bilgilerden, III. Ahmed’in padişahlığı (1703-1730) ve Sadrazam Damat Ali Paşa’nın (ö.1716) iktidarı dönemlerinde hayatta olduğu söylenebilir.

Çok iyi Arapça ve Farsça bildiği anlaşılan Mustafa Efendi, şiirlerinde “Safî” mahlasını kullanmıştır. Nasihatnâme’de birçok meslek erbabına öğütlerde bulunması, bu meslekler hakkında geniş bir bilgiye sahip olması, bu nasihatleri ifade etmek için Kur’an, Hadis, Kelam, Belagat, Kısasü’l-enbiyâ’dan yararlanması, bunların dışında özellikle tıp, kimya, simya, müneccimlik, cerrahlık ve müzik gibi meslek alanlarına ait terimleri kullanması buna işaret etmektedir. Ayrıca eserinde tasavvuf düşüncesini işlemiş olması, şeyhlere ve müritlere nasihatler sunması, Safî Mustafa Efendi’nin tasavvuf ehli olduğunu göstermektedir. Zira Mustafa Efendi’nin Gülşen-i Pend’te menzil, insân-ı kâmil, ayne’lyakîn, ilme’l yakîn ve hakka’l-yakîn gibi tasavvufî ifadelerinin yanı sıra; mürit, mürşit ve şeyh terimlerini kullanıp bir şeyhe intisap etmenin önemine dikkat çekmesi, onun herhangi bir tarikata mensup olduğu ihtimalini güçlendirmektedir. Ancak eserde bunu kanıtlayacak bilgiye rastlanmamaktadır.

KAYNAKÇA

Bursalı Mehmed Tahir, Ahlak Kitaplarımız, (haz: Mahmut Kaplan), Malatya 2002; İbrahim Canan, Kütüb-i Sitte, Muhtasarı Tercüme ve Şerhi, Ankara 2001; Hüsameddin Erdem, “Osmanlıda Ahlak ve Bazı Ahlak Risaleleri”, İlahiyat Dergisi, sy. 10 (2000), s. 30; İskender Pala, “Nasihatnameler”, DİA, XXXII, s. 409-410; Mahmut Kaplan, “Türk Edebiyatında Manzum Nasihat-nâmeler”, Türkler, XI, s. 794798;  Mehmet Sait Çalka, Mustafa Safî Efendî ve Gülşen-i Pend Mesnevisi, Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, Manisa 2007; aynı yazar,“Safî Mustafa Efendi’nin Osmanlı Esnaf ve Sanatkarlarına Nasihatleri”, Ahilik, (ed. Baki Çakır-İskender Gümüş), Kırklareli 2011, s. 79-96; Nurettin Öztürk, “Ahilik Teşkilatı ve Günümüz Ekonomisi Çalışma Hayatı ve İş Ahlakı Açısından Değerlendirilmesi”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy. 7 (2007), s. 43-56.

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu
İstanbul evden eve nakliyat izmir dijital ajans dijital pazarlama vds satın al